Militair onderzoek - het verhaal achter het uniform
RoosGenealogie doet niet alleen aan stamboomonderzoek, maar bied ook hulp bij specifieke onderzoeksvragen zoals militair onderzoek. Het is mogelijk om de volledige militaire loopbaan van uw voorouders te reconstrueren.
Van indiensttreding tot groot verlof, van kazernering tot mobilisatie, van soldij tot onderscheidingen.
Een voorbeeld is het onderzoek naar Adrianus Groen (1875–1958), geboren te Harenkarspel op 6 december 1875, zoon van Arie(n) Groen en Antje de Vries. Wat begint met een vermelding in het militieregister, ontvouwt zich – dankzij diepgaand archiefonderzoek – tot een levendig portret van een jonge kanonnier in dienst van de vestingartillerie.
Adrianus Groen - kanonnier op Fort Pampus
Op 2 maart 1895 werd Adrianus Groen ingedeeld als loteling van de lichting 1895 bij het 4e Regiment Vestingartillerie. Hij diende als kanonnier – herkenbaar aan de gekruiste kanonnetjes op zijn knopen – in het donkerblauwe uniform met rode tressen, de wapenkleur van de artillerie.
Zijn eerste kazernering duurde van 2 maart 1895 tot 30 juni 1896 op Fort Pampus, onderdeel van de Stelling van Amsterdam. Dit imposante forteiland, gebouwd op duizenden heipalen in het IJmeer, was een modern militair verdedigingswerk. Hier leerde Adrianus marcheren, exerceren en uiteindelijk met scherp schieten.
Soldaten oefenden met kanonnen waarvan de projectielen wel 200 tot 280 kilo wogen. Tijdens schietoefeningen werd het gebied rondom het fort afgesloten voor de scheepvaart. In Muiden werden bewoners gewaarschuwd om hun ramen open te zetten vanwege de luchtdruk van de kanonschoten. Soldaten beten bij het afvuren op een houten stokje om gehoorschade te beperken – een klein detail dat het dagelijkse leven op het fort tastbaar maakt.
Op 30 juni 1896 kreeg hij groot verlof. Op 20 juli 1897 keerde hij terug voor herhalingsoefeningen, om op 21 augustus 1897 opnieuw met groot verlof te gaan.
Overgang naar de Landweer
Met de invoering van de Landweerwet (1901) werd Adrianus per 1 augustus 1903 overgeplaatst naar de 25e compagnie vestingartillerie van de Landweer, in het 26e Landweerdistrict (Zaandam). De Landweer fungeerde als reserveleger voor bewaking van linies, stellingen en kustgebieden.
Zijn militaire verplichtingen beperkten zich vanaf dat moment tot korte oefenperiodes:
-
28 mei – 2 juni 1906 (training 25e regiment Landweer vestingartillerie)
-
19 oktober – 24 oktober 1908 (training 26e compagnie Landweer vestingartillerie)
In 1910 ging hij definitief uit dienst. Tijdens de mobilisatie van 29 juli 1914 – toen honderdduizenden mannen werden opgeroepen – was Adrianus met zijn 35 jaar buiten de primaire oproepleeftijd (20–29 jaar) en werd hij niet opnieuw gekazerneerd.
De Staat van Dienst
Voor militairen geboren vóór 1921 bevinden de zogeheten staten van dienst zich in de stamboeken van het Nationaal Archief. Hierin worden nauwkeurig vastgelegd:
-
Datum van indiensttreding
-
Bevorderingen
-
Overplaatsingen
-
Verlofperiodes
-
Eventuele verwondingen
-
Krijgsverrichtingen
-
Onderscheidingen
-
Ontslag en eventueel pensioen
RoosGenealogie onderzoekt deze bronnen zorgvuldig en plaatst ze in historische context. Zo wordt niet alleen duidelijk waar iemand diende, maar ook onder welke omstandigheden.
Soldij en dagelijks leven
Hoewel exacte soldijgegevens niet altijd direct beschikbaar zijn, blijkt uit krantenberichten rond 1901–1906 dat de dagvergoeding van militairen lag tussen ƒ1,40 en ƒ2,00 per dag. Door dergelijke aanvullende bronnen te raadplegen – kranten, militaire publicaties en regionale archieven – ontstaat een vollediger beeld van het leven van een soldaat.
Ook fysieke kenmerken uit het signalement maken deel uit van het verhaal: Adrianus was 1,61 meter lang, had grijze ogen, bruine haren en geen zichtbare littekens. Zulke details brengen een voorouder onverwacht dichtbij.
Militair stamboomonderzoek door RoosGenealogie
Dit voorbeeld laat zien hoe militair stamboomonderzoek veel verder gaat dan een naam in een register.
RoosGenealogie combineert:
-
Onderzoek in militieregisters en stamboeken
-
Archiefonderzoek bij het Nationaal Archief
-
Krantenonderzoek
-
Historische context van kazernes, forten en mobilisaties
-
Informatie over uniformen, soldij en dagelijks leven
-
Afbeeldingen van locaties zoals Fort Pampus of het Hembrugterrein
Uw militaire voorouders laten onderzoeken?
Heeft u een voorouder die diende bij de landmacht, vestingartillerie, cavalerie of tijdens de mobilisatie van 1914–1918? Wilt u weten waar hij gekazerneerd was, welke rang hij had, wat zijn soldij was of of hij onderscheidingen ontving?
Neem hier contact op -